Groentesprokkel 46

Beste abonnee, klant, sympathisant,

Wat doen bioboeren zoal als ze op reis gaan, in dit geval naar het droge, kalkrijke bergachtige binnenland van Sicilië?
De olijvenoogst en –persing meemaken in Serra di Mezzo, bij een familiebedrijf van biologische olijfboeren die kwaliteit hoog in het vaandel dragen. Ze oogsten er vijf oude rassen olijven van eerbiedwaardige eeuwenoude bomen, en persen de olijven binnen de 24 uur, zodat ze niet kunnen gisten of verzuren.
Proeven van versgeperste échte extra vergine olijfolie (geeft minder opbrengst maar oh zoveel meer smaak en voedingsstoffen) van de oude rassen moresca en giaraffa (de olie die Antico Sapore in Gent verdeelt, en die ook in jullie droogwarenpakketten terecht komt); de rassen die pikantere olie geven rijpen pas later af.
Kijken naar de koeien, de schapen, de bodem en de lokale landbouw (en – voor Walter – uiteraard de tractoren). Olijven, amandelen, pistachenoten, perziken op de lage hellingen en de valleien, meer naar de kust op druiven, appelsienen en citroenen, in valleien met voldoende water groenten, en op de hellingen akkers voor graan en peulvruchten en bedroevend weinig bomen.
Altijd fascinerend om te zien hoe onze collegaboeren daar voedsel telen en er (al dan niet) hun broodwinning uithalen, hoe ze vermarkten en verwerken, tegen welke hindernissen ze aanlopen…

Die vulkanische, kalkrijke bodems hebben in ieder geval een vruchtbaarheid waar ons zandgrondje alleen maar van kan dromen. Maar wij hebben het wel wat gemakkelijke op ons vlakke, gemakkelijk bewerkbare land zonder stenen en ons zacht klimaat met veel regen. Daartegen zijn die steile rotsige hellingen en bakkend hete zomers (die de ondergroei tussen de vruchtbomen gemakkelijk doet ontbranden) een grote uitdaging. Er komen ook alsmaar meer hevige onweders in de zomer, wat veel erosie teweegbrengt op de blote hellingen waarop het graan geteeld wordt. Waarbij niet alleen de gronden, maar ook de wegen wegschuiven (ook wel te wijten aan maffiose betonboeren…).
En, zoals op zoveel plaatsen in de wereld, trekt de bevolking weg naar de steden, op ’t platteland is ’t immers armoe troef, en valt er maar weinig te beleven voor de jonge generatie. Biologische landbouw is in Italië dan wel al veel meer een begrip dan bij ons, de plaatselijke bevolking wil of kan er de prijs niet voor betalen. Er wordt dan ook een groot deel van de productie geëxporteerd.

Als wij boeren door zo’n landschap reizen, slaat direct onze creativiteit op hol. Moesten we hier een boerderij hebben, hoe zouden we het hier aanpakken? Met al haar vruchtbomen is het een streek die zich uitstekend leent voor agroforestry: een permanente begroeiing van bomen houdt de grond vast, en op de stroken tussenin kan je van alles telen; graan, groenten, peulvruchten… Als er genoeg water voor is tenminste, dus meteen weer die volgende uitdaging: hoe vang je genoeg water op, als je maar weinig middelen hebt?
En hoe kunnen zulke streken weer tot leven gebracht worden? Hoe maak je landbouw terug aantrekkelijk, terug een sociaal gebeuren? In het noorden hebben ze een aanzet gegeven: gronden die geconfisceerd werden van de maffia werden gratis ter beschikking gesteld van coöperatieve bioboerderijen (zoals Libera Terra, waar de ‘antimaffiapasta’ in onze winkel vandaan komt). Veel jonge boeren werken er samen (ondanks de maffia, die nog altijd af en toe stokken in de wielen steekt) aan een vernieuwende landbouw. Met aandacht voor lokale variëteiten van allerhande gewassen, oude graanrassen, lokale verwerking. Want als er iets is wat ze daar graag doen, dan is het wel lekker eten bereiden met eenvoudige goeie basisproducten, samen eten, en er dan uitgebreid over praten. Ook dat mochten we ervaren.
Maar misschien blijven we toch nog maar in Machelen, op de Zonnekouter, waar het goed en sociaal boeren is… En genieten we hier van onze gewassen, met wat van hun lekkere pasta met een scheut olijfolie erop, eten samen, en praten er uitgebreid over. Want dat kunnen wij Belgen ook…
An

Samenstelling pakket

!!! Vorige week stond verkeerdelijk in de nieuwsbrief dat er druiven in het fruitpakket zaten. Jullie hebben dus niets tekort gekregen !!!
Klein: veldsla, savooi, prei, andijvie van de Zonnekouter; gele biet, aardpeer van de Kollebloem
Groot: veldsla, kervel, warmoes, wortel oxhella van de Zonnekouter, gele biet, boerenkool, aardpeer van De Kollebloem, groene paprika van Ourobouros; bloemkool (B) via Biofresh
Gemengd: kropslaatje (allerlaatste!), prei, andijvie, wortel oxhella van de Zonnekouter, peer Conference van Van Eyckeren, sien navelina (It), kiwi gold (It) via Biofresh
Fruit: Appel Jonagored en Santana, peer doyenné van Van Eyckeren, sien navelina (It), kiwi gold (It) via Biofresh (It)